Kunnen kruiden helpen om gezonder te worden?

Er zijn heel veel patiënten die allerhande alternatieve geneeswijzen toepassen zonder dat de huisarts het weet. Dat is een spijtige zaak. Mensen zouden hierover wat meer open moeten zijn en huisartsen zouden hierover wat meer kennis mogen hebben.  We gaan het hier hebben over kruiden geneeskunde en niet over homeopathie. Homeopathie werkt met sterke “gedynamiseerde” verdunningen. Het heeft alleen een placebowerking en het doet geen kwaad, behalve aan je portemonnee.

Welke kruiden helpen?

Er zijn nogal wat kruiden waarvan we weten dat ze beter werken dan een foppilletje. Met andere woorden dat ze werken. Maar er zijn ook veel kruiden die nog niet genoeg zijn onderzocht zoals vb de verschillende soorten ginseng.


Laat ons eerst eens zien naar de blaasontsmetters. Veenbessensap of veenbessenextract in capsules helpt om urinewegontstekingen te voorkomen. Sommige stoffen in veenbessen zorgen ervoor dat microben zich minder hechten aan de blaaswand. Het risico vermindert met ongeveer 40%. Bij oudere mensen en bij catheters was het effect niet duidelijk. Het werkte evengoed als Eusaprim gedurende 1 jaar, maar er ontstond veel minder resistentie van de microben. We weten niet goed hoe lang en hoeveel juist werkzaam is.


Sint Janskruid (Hyperiplant, Zibrine) is effectief voor majeure depressie. Het is beter dan placebo, evengoed dan antidepressiva en heeft minder bijwerkingen.

Meidoorn extract (Crataegusextract) gemaakt van de bloesems, blaren en vruchten van de meidoorn helpt mogelijks als bijkomende therapie voor chronisch hartfalen. Het helpt voor de vermoeidheid en de kortademigheid. Het verbetert ook de inspannings tolerantie en het verbruik van zuurstof door het hart.

Drinken van groene thee vermindert waarschijnlijk de sterfte en hart en vaten sterfte. Het verlaagt zeker totaal cholesterol en LDL cholesterol. Het vermindert mogelijks de bloeddruk. Het effect ontstaat waarschijnlijk door de catechines.

Drinken van zwarte thee vermindert waarschijnlijk de bloeddruk. Het effect ontstaat waarschijnlijk door de flavonoiden.

Look helpt niet om de cholesterol te verlagen, alhoewel dat vroeger werd gedacht. Het verlaagt mogelijk de bloeddruk en is bloedverdunnend.

Stevia is een gezond zoetmiddel dat door de Food Drugs Agency sinds 1991 werd verboden omdat het een concurrent was van Aspartaam, een kunstmatig zoetmiddel dat toen juist door de FDA werd goedgekeurd.  Aspartaam was gemaakt door Searle een Amerikaans bedrijf waar Donald Rumsfeld CEO was. Bewijzen dat het hersentumoren verwekte bij muizen werden nooit verder onderzocht. Er komen meer en meer bewijzen dat je door kunstmatig gezoete (aspartaam, sucralose) limonades te drinken dikker wordt, ondanks dat ze minder calorieën bevatten. Ze verwekken waarschijnlijk achteraf een drang naar voedsel. Steva (steviol) daarentegen werd beschuldigd dat het een mutageen was bij rattenstudies in 1985; dit werd echter al weerlegd in 1990 door andere onderzoekers. Uiteindelijk werd in 2006 besloten dat de stof niet kankerverwekkend was. Er werd ook ontdekt dat de plant de
suikerhuishouding verbetert. Pas in 2011 werd het door de EEG goedgekeurd. Dat de FDA en de Europese regelgevers dit plantje hebben tegengehouden is een regelrecht schandaal. Dat moet door druk van de zoetindustrie zijn gekomen. Ondertussen werd dit plantje volop gebruikt in Zuid Amerika en Japan zonder dat er ooit problemen waren.

Zwarte chocolade, liefst met meer dan 65% chocoladepoeder verlaagt de bloeddruk, verdunt het bloed en helpt mogelijks bij  hartfalen. Voor de snoepers: best de dosis van 30 tot 60 gram per dag niet overschrijden. Waarschijnlijk helpen de flavonolen. Havermout en oplosbare vezels van appels, peren, pruimen en bonen verlagen het totaal en slechte cholesterol.

Gember helpt bij zwangerschapsbraken en is veilig.

Zalf met capsaicine (peperzalf) helpt voor pijnverlichting bij neuropathische pijn. Die kan magistraal voorgeschreven worden.

Welke kruiden helpen waarschijnlijk niet?

Prostaurgenin Serenoa repens helpt waarschijnlijk niet voor goedaardige prostaatvergroting of voor lagere urineweginfecties die hiermee gepaard gaan.

Ginko biloba helpt niet voor dementie.

Echinacea extract verhoogt de weerstand niet en voorkomt geen verkoudheid.

Kruiden voor menopauzeklachten helpen niet: onder andere soja preparaten en rode klaver (iso-flavones) en vlaszaad (lignanen). Van hopxtracten weten we nog niet veel.

Kruiden om te vermageren helpen niet om te vermageren. Je gaat er alleen maar van plassen en meer stoelgang maken. Groene en zwarte thee met weinig suiker of gezoet met Stevia past wel in een gezond eetplan.

Glucosamine en chondroitine voor arhrose en arhritis. Zijn geen echte kruiden, maar eerder voedingsupplementen. Alhoewel eerdere kleine firmastudies op een effect wezen, hebben een 5 tal latere, grotere, beter uitgevoerde studies geen effect kunnen aantonen.

Hebben kruiden bijwerkingen?

Spijtig genoeg wel, maar eigenlijk zelden ernstige.

Echinacea langdurig gebruiken samen met andere medicamenten (statines, cordarone) kan levertoxisch zijn.

Sommige kruiden die het bloed verdunnen kunnen interfereren met Marevan en versterken het effect: oa look, gember en gingko.

Andere kruiden hebben het omgekeerde effect: ze verminderen de werking van Marevan: ginseng en groene thee. Ze bevatten vit K.
Pompelmoessap kan samen met statines spierpijnen geven, en samen met bepaalde bloeddrukverlagers (calciumantagonisten vb Amlodipin) te lage bloeddruk geven.

Zoethout best niet geven aan hartpatiënten: het verhoogt de bloeddruk, verlaagt het kaliumgehalte en versterkt de giftigheid van Lanoxin.

Sint Janskruid gaat niet samen met MAO remmers voor depressie: het verhoogt dan de bloeddruk en het hartritme.

Besluit

Spreek erover met je huisarts als je langdurig kruiden of vitamines neemt, zeker als je bloedverdunners zoals marevan neemt of lanoxin. Ook als je leverstoornissen hebt. Je huisarts kan je zeggen of dat in jouw geval een veilige investering is. Beperk het gebruik van limonades, ook kunstmatig gezoete. En in ieder geval is langdurig gebruik van vitamines zelden nodig, behalve vitamine D.