Toespraak Prijs voor de Democratie 2009

Ingezonden door Dirk Van Duppen op vr, 31/07/2009 - 08:56

Op 21 juli mocht ik op de Gentse Feesten de Prijs voor de Democratie 2009 in ontvangst nemen. Hieronder mijn toespraak.

Beste vrienden,

Mocht ik vijf jaar geleden van mijn boek De Cholesteroloorlog. Waarom geneesmiddelen zo duur zijn enkel een academisch werkstuk hebben gemaakt, dan zou dit in het beste geval als een strooivuurtje aandacht hebben gehad in de media. Dan zou na enkele weken het kiwimodel in een of andere schuif beland zijn geweest.

Dankzij jullie, dankzij de patiënten en medewerkers van Geneeskunde
voor het Volk, de mensen van de KWB, de Christelijke bediendevakbond LBC non-profit, Ziekenzorg CM haalden we honderdduizend handtekeningen op voor het kiwimodel. Voerden we talrijke mediagenieke acties zoals het Dafalganshoppen in de grensgemeente Hulst of de opening van de grensapotheek in Hoogstraten. Dankzij het feit dat ten slotte de beide grote mutualiteiten en vakbonden zich achter het kiwimodel zijn gaan scharen is de prijs van 900 geneesmiddelen in België gedaald, kenden we in 2006 een ware kiwiknik, een absolute daling in de steile curve van steeds stijgende geneesmiddelenuitgaven, en ligt de kiwi nu terug op de regeringstafel. Dat is de kracht van de participatieve democratie waaraan velen van jullie hebben meegewerkt, waarvoor ik jullie wil bedanken en waarom deze prijs door al die mensen is verdiend.

En die participatieve democratie heeft mensen ook politiek meer bewust gemaakt. Ik herinner me nog goed de uitspraak op tv van een vrouw die mee was op onze Dafalganshopping-busreis in Hulst. Ze had een doosje Dafalgan of paracetamol in haar hand en zei: "Bij ons kost dat vier euro en een half, hier 50 eurocent. Aan wiens vingers is al dat geld dan blijven plakken?"

Of het feit dat ik kon aantonen dat de ziekteverzekering voor één doosje van een cholesterolverlager 60 euro teveel betaalde. De ziekteverzekering dat zijn wij allen. Die 60 euro komt van de bijdragen op onze lonen. Dat inzicht verspreiden is een belangrijke verdienste van de kiwicampagne, waardoor de vakbonden zich ook achter de kiwi zijn gaan zetten. Dat is zo ontzettend belangrijk, want als werkende mensen beseffen dat wat wij teveel betalen aan woekerprijzen voor geneesmiddelen, van hun loon wordt afgehouden, dan is de strijd tegen de veel te dure prijzen voor geneesmiddelen niet alleen een strijd van zieke of bejaarde mensen. Dan wordt dat een strijd van de hele werkende bevolking en hun vakbonden. En die hebben we broodnodig om ook daadwerkelijk iets te veranderen.

Het kiwimodel is zeer actueel, om drie redenen.

Ten eerste is het kiwimodel een alternatief voor de geplande drastische besparingen in de gezondheidszorg. In Nederland heeft men voor 30 geneesmiddelen het kiwimodel ingevoerd en dat heeft prompt 650 miljoen euro opgebracht. De volledige invoering van het kiwimodel in België kan ons 1,5 miljard euro opbrengen. Maar die besparing via het kiwimodel mag zeker niet dienen om de putten van de reddingsoperaties voor de banken te dempen. Ze moet terug geïnvesteerd worden in de Sociale Zekerheid.

Ten tweede kan men openbare aanbesteding toepassen op het medisch materiaal in de ziekenhuizen. Dit corrigeert de huidige woekerprijzen met meer dan 50 %. Samen met een verbod op de vrije ereloonsupplementen voor rijke specialisten maakt het kiwimodel voor medisch materiaal een hospitalisatieverzekering overbodig. Met de geplande Vlaamse hospitalisatieverzekering raakt men niet aan die grote mannen en machten, maar doet men weer eens de kleine man betalen. Het is makkelijker de vinger te wijzen naar de Waal dan naar het grootkapitaal. Dit soort Vlaams sociaal nationalisme, wat de Vooruitgroep het 'eigen volk eerst denken' noemt in het nieuwe Vlaamse regeerakkoord, dient eigenlijk als breekijzer om onze federale sociale zekerheid te splitsen en zo de solidariteit te ondermijnen. Daarom ben ik ook zo blij om deze prijs uit handen te krijgen van de laureaten van vorig jaar: Red de Solidariteit.

Ten derde laat de strijd voor het kiwimodel zien, zoals een editorialiste schreef, "dat kenteringen mogelijk zijn, dat we multinationals kunnen doen buigen, dat ministers onder druk te zetten zijn. Dat wij in staat zijn om samen beweging te maken. Op naar de volgende strijd." Voor mezelf en voor de mensen van Antwerpen is dat de komende weken de strijd tegen die Lange Wapperbrug. Dat is een nieuwe autostrade met lawaai en fijn stof door en boven onze woonwijken wil trekken. Daarom ben ik ook zo blij dat de actiegroepen stRaten-generaal en Ademloos ook behoorden tot de laureaten van deze prijs voor de democratie. Ik wil hen uitdrukkelijk feliciteren. Zij verdienen die prijs zeker zo sterk. Want hun verzet is ook een schoolvoorbeeld hoe de participatieve democratie als vele kleine Davidjes de grote Goliaths kan overwinnen. Bij de kiwistrijd is dat de Big Pharma, bij de Lange Wapper zijn dat de betonboeren en projectontwikkelaars.

Ten slotte wil ik ook Frans Wuytack feliciteren voor de eerste Jaap Kruithofprijs. Frans is de man waar ik als kleine jongen al naar opkeek omdat hij erin slaagde, waar ook ter wereld, in Venezuela of aan de Antwerpse dokken, in de wereld van de arbeid of de wereld van de kunst, zijn levenlang onrecht te bestrijden. Allemaal bedankt